Η ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΤΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ
Η Καράλ και η υπόθεση μιας πόλης που ποτέ δεν πήγε σε πόλεμο
Χωρίς τείχη, χωρίς όπλα και χωρίς τραυματισμένους σκελετούς — τα στοιχεία, και οι σημαντικές επιφυλάξεις, πίσω από τον πιο τολμηρό ισχυρισμό της αρχαιολογίας για την πρώτη πόλη της Αμερικής.
Δείτε εκδρομές στο Κάραλ στο GetYourGuide ↗Αυτό που δεκαετίες ανασκαφών δεν κατάφεραν να βρουν
Μετά από περισσότερα από τριάντα χρόνια ανασκαφών στις πυραμίδες, τις πλατείες και τους οικιστικούς χώρους του Κάραλ, οι αρχαιολόγοι με επικεφαλής τη Ρουθ Σάντυ αναφέρουν μια απουσία που έχει αποκτήσει τόση σημασία όσο και οποιοδήποτε εύρημα: ούτε αμυντικά τείχη, ούτε όπλα σχεδιασμένα για μάχη εναντίον άλλων ανθρώπων, ούτε σκελετικά κατάλοιπα που να φέρουν ίχνη τραυμάτων συνδεδεμένων με οργανωμένη βία. Για έναν μνημειακό πολιτισμό αυτής της ηλικίας και κλίμακας, αυτός ο συνδυασμός είναι ασυνήθιστος — οι περισσότερες πρώιμες σύνθετες κοινωνίες αλλού στον κόσμο παρουσιάζουν τουλάχιστον κάποια αρχαιολογικά ίχνη σύγκρουσης όταν φτάνουν σε αυτό το επίπεδο οικοδομικής δραστηριότητας.
Ένα επιχείρημα βασισμένο στην απουσία, διατυπωμένο με προσοχή.
Οι αρχαιολόγοι είναι γενικά επιφυλακτικοί απέναντι σε ισχυρισμούς που βασίζονται σε ό,τι λείπει παρά σε ό,τι βρέθηκε, καθώς η έλλειψη αποδεικτικών στοιχείων δεν αποτελεί αυτόματη απόδειξη απουσίας πολέμου. Ωστόσο, το μοτίβο στο Καράλ έχει αντέξει στον έλεγχο όσο περισσότερο τμήμα της Κοιλάδας Σούπε ανασκάπτεται, και εμφανίζεται και σε άλλα κέντρα του Νόρτε Τσίκο, όχι μόνο σε μία θέση. Οι ερευνητές που υποστηρίζουν την ανάγνωση του «πολιτισμού χωρίς πόλεμο» υποστηρίζουν ότι η ελίτ του Καράλ διατηρούσε την εξουσία της μέσω της θρησκείας, των εορτών, της μουσικής και του ελέγχου του εμπορίου και της άρδευσης, παρά μέσω της βίας — αν και το πόσο μακριά μπορεί να φτάσει κανείς με αυτό το συμπέρασμα παραμένει ανοιχτή συζήτηση μεταξύ των ειδικών.
Τα αυλάκια του Αμφιθεάτρου
Ανάμεσα στα ευρήματα που επικαλούνται συχνότερα ως τεκμήρια μιας τελετουργικής, συνεργατικής κοινωνίας είναι 32 αυλοί σκαλισμένοι από οστά φτερών κόνδορων και πελεκάνων, που ανακαλύφθηκαν στον Ναό του Αμφιθεάτρου μαζί με κορνέτες από οστά ελαφιού και λάμας. Ο αριθμός τους και η συγκέντρωσή τους σε έναν ενιαίο τελετουργικό χώρο υποδηλώνουν συντονισμένη ομαδική μουσική δημιουργία — πιθανώς για γιορτές, πομπές ή τελετουργικά δρώμενα — και όχι όργανα που ανήκαν σε μεμονωμένα νοικοκυριά, υπονοώντας μια κοινοτική, εορταστική διάσταση της δημόσιας ζωής στο Καράλ, την οποία η φθαρμένη πέτρινη αρχιτεκτονική του δεν μεταφέρει πλήρως σε έναν επισκέπτη που περιδιαβαίνει σήμερα τον χώρο.
Ένας κόμπος σε σχοινί παλαιότερος από τους Ίνκας
Η Κάραλ έχει επίσης αποδώσει ένα κίπου — μια συσκευή από κόμπους βαμβακερών κορδονιών, γνωστή κυρίως από την αυτοκρατορία των Ίνκα, περισσότερα από τέσσερις χιλιάδες χρόνια αργότερα — που βρέθηκε ανάμεσα σε μια κρύπτη αφιερωμάτων μαζί με υφάσματα και δέσμες από ίνες. Κατατάσσεται ανάμεσα στα αρχαιότερα τέτοια αντικείμενα που έχουν ποτέ καταγραφεί στις Άνδεις, μετατοπίζοντας την προέλευση αυτής της παράδοσης των κομβωμένων κορδονιών στην ίδια την αυγή του ανδικού πολιτισμού. Η ακριβής λειτουργία του παραμένει ασαφής· σε αντίθεση με τα μεταγενέστερα κίπου των Ίνκα, που κατέγραφαν αριθμητικά και διοικητικά δεδομένα, αυτό μπορεί να εξυπηρετούσε τελετουργικό ή συμβολικό σκοπό παρά λογιστικό.
Ούτε κεραμικά.
Προσθέστε μία ακόμη απουσία στη λίστα: η Κάραλ χτίστηκε και κατοικήθηκε πριν φτάσει η κεραμική σε αυτό το τμήμα του Περού, τοποθετώντας την σε αυτό που οι αρχαιολόγοι αποκαλούν Ύστερη Προκεραμική περίοδο. Οι κάτοικοί της αποθήκευαν και προετοίμαζαν την τροφή τους σε κολοκύθες, υφαντά και πλεκτά δοχεία αντί για πήλινα αγγεία — μια ένδειξη που βοήθησε τη Ρουθ Σέιντι να υποψιαστεί για πρώτη φορά ότι ο οικισμός ήταν παλαιότερος από ό,τι πίστευε κανείς. Συνολικά, τα όπλα που λείπουν, οι οχυρώσεις που λείπουν και η κεραμική που λείπει σκιαγραφούν μια κοινωνία που φαίνεται να επένδυσε την ενέργειά της σε μνημεία, εμπόριο και τελετουργίες, παρά στα υλικά σύμβολα της σύγκρουσης.